Pamiętnik Polityczny i Historyczny Przypadków, Ustaw, Osób, Miejsc i Pism wiek nasz szczególniej interesujących. R.1782 T.1

Pamiętnik Polityczny i Historyczny Przypadków, Ustaw, Osób, Miejsc i Pism wiek nasz szczególniej interesujących.

Polskie czasopismo społeczno-kulturalne z czasów Oświecenia, wydawane w Warszawie w latach 1782–1792. Rocznik I. Tom I zawierający: październik, listopad, grudzień 1782 r.

Estr. XV-XVIII t. 24 s. 40-42

Czasopismo działało w latach 1782-1792. Od początku pozostawało dzieckiem jednego ojca człowieka wybitnego, o nadzwyczaj szerokich horyzontach, ambicji i odwadze publicystycznej. Piotr Świtkowski (1744−1793) od początku aktywności wydawniczej nie stronił od tematów zaangażowanych społecznie, jak kwestia chłopska; tak też postrzegał rolę redaktora czasopisma, pozostając „publicystą zdecydowanym, a nie zacietrzewionym”. Świtkowski, w jednej osobie wydawca i redaktor, osobiście nadał „Pamiętnikowi” niepowtarzalny charakter. Pierwszy numer ukazał się w październiku 1782 r. Układ „Pamiętnika” otwierały informacje najczęściej geograficzno-podróżnicze lub z zakresu historii najnowszej, w tym obszerne opisy kampanii wojskowych. W dalszej kolejności publikowano informacje polityczne. Regularnie przyjmowały one postać aktualnego przeglądu (dział „Obraz polityczny Europy”), który uzupełniały analizy, poświęcone poszczególnym krajom. Znaleźć ponadto można w „Pamiętniku” doniesienia prawno-gospodarcze (na łamach pojawiał się np. budżet państwa, teksty ustaw, opracowania poświęcone rolnictwu lub rzemiosłu), wreszcie inne informacje ze świata nauki, np. teksty o najróżniejszych wynalazkach. W okresie 1789−1792 zauważalna staje się zmiana kursu politycznego, widoczne jest zbliżenie Świtkowskiego do obozu reformistycznego. Pojawiają się artykuły wzywające do reform i uchwalenia konstytucji. Kres istnienia czasopisma przyszedł 7 września 1792 r. Tego dnia wyszło Urządzenie JJWW. Delegowanych od Najjaśniejszej Konfederacji Generalnej Koronnej, zakazujące wydawania „Pamiętnika” „jako chytrego i buntownicze zamykającego w sobie wyrazy”, miotającego „różne pociski na wiernych synów ojczyzny”. Ostatnie artykuły wymierzone w targowiczan, w szczególności "Obraz dla burzycielów swey oyczyzny czyli Juliusz Cezar przez P. Mercier odmalowany" sięgnęły ewidentnie celu. (za A. Tarnowska, "Periodyki późnej epoki stanisławowskiej jako źródła dla historyka prawa ustrojowego")

Na końcu woluminu wpis z epoki w formie odręcznego spisu treści "Zawiera w sobie ta książka": Myśli wolne względem niniejszych niektórych Europy okoliczności; Treść dziejów i przypadków roku 1781; Minorki geograficzne i historyczne opisanie; List z Anglii do Niemiec pisany w którym charakter przeszłych ministrów i inne ważne ciekawości znajdują się; Instrukcja dla kommissyi do cenzury książek w krajach Austryackich; Dalsze dzieje i przypadki roku 1781 w Anglii, Francyi, Włoszczech i w Polszcze; Dokończenie opisania Minorki; Potęga pruska i względem niej uwagi; Dokładne uwiadomienie o Hyder Aly, i niniejszym stanie kompanii Angiel. w Indyach; Polityczne obrachowanie tyczące się naszego kraju; Dokładne i prawdziwe opisanie bitwy morskiej wygranej przez Rodneya 12 kwietnia; Cherson miasto nowe; Dokończenie względem Ministrów Angiel.; Niektóre nasze i obce szczególności; Ogólne wyobrażenie stan Europy w roku 1781; Osobliwsza Francuzów wyprawa przeciw Jersey; Dokończenie instrukcyi dla cenzury i niektóre myśli o wolności drukowania książek; O Hudson Bay i skutkach w niej zimy; Wyraz przyzczyn i skutków zakłócenia Anglii z swemi koloniami; O handlu naszym z Prusami, Generał Elliot Gubernator Gibraltaru; Żydzi czy są użyteczni  lub szkodliwi dla kraju i do czego obróceni być mogą; Doniesienia polityczne z Austryi, Moskwy, Prus; Różne szczególności, Do czytelników Pamiętnika. 

Rok wydania:  Warszawa 1782, Piotr Dufour

s. 364

Format: 17 x 10,5 cm

Oprawa: skóra z epoki, obcięcia kart barwione, wypukłe zwięzły

Stan: spójna i kompletna [poza brakiem karty tytułowej], przy krawędziach kart niewielkie suche ślady dawnego zalania [przebarwienie papieru, bez szkody dla tekstu, karty nie sklejone], miejscami drobne obce wpisy z epoki, [proweniencja: na pierwszej karcie widoczny suchy tłok "Jan Turski Gryf", miejscami podpisy własnościowe z epoki "Tomasz Zdanowicz", na str. 128 wpis z epoki z opisem kosztów jakie właściciel poniósł za zakup "tomików" i "transport" pocztowy" ze Lwowa do Brzeżan] ciemne przybrudzenie na str. 15 [bez szkody dla tekstu], ubytki wyklejek, na końcu książka na pustej karcie wpis z epoki w formie odręcznego spisu treści, oprawa z wytarciami, pęknięcia na krawędziach grzbietu.